Co to jest polineuropatia

Polineuropatia oznacza uszkodzenie wielu nerwów obwodowych, co może objawić się osłabieniem siły mięśniowej, zanikami mięśni, zaburzeniami czucia i tzw. objawami wegetatywnymi. Objawy najsilniej manifestują się w dystalnych częściach kończyn czyli na stopach i dłoniach. Uszkodzenie włókien czuciowych spowoduje zaburzenia czucia: gorsze odczuwanie temperatury, bólu, dotyku, ponadto mogą pojawić się drętwienia, mrowienia, ból i inne nieprzyjemne doznania. Uszkodzenie włókien ruchowych spowoduje osłabienie mięśni najczęściej stóp i podudzi. Zwykle obserwuje się opadanie stóp co zaburza chód i wymusza u chorego wysokie unoszenie kolan aby uniknąć zahaczania stopą o podłoże. W przypadku uszkodzenia włókien autonomicznych czyli zaopatrujących narządy wewnętrzne mogą pojawić się objawy hipotonii ortostatycznej (zawroty/zasłabnięcia) na skutek spadku ciśnienia tętniczego po pionizacji, zaburzenia rytmu serca, biegunki lub zaparcia, zaburzenia oddawania moczu i funkcji seksualnych.

Przyczyny polineuropatii

Przyczyn uszkodzenia nerwów obwodowych jest wiele. Bardzo często polineuropatia jest powikłaniem cukrzycy, niedoborów żywieniowych, efektem działania czynników toksycznych jak alkoholu czy leków np. stosowanych w chemioterapii. Polineuropatia może być skutkiem zaburzeń hormonalnych, chorób nowotworowych, autoimmunologicznych czy infekcyjnych np. w przebiegu boreliozy. Spotykamy również zespoły uwarunkowane genetycznie, gdzie objawy choroby możemy oglądać u kilku członków rodziny.

Badania diagnostyczne

Polineuropatię rozpoznajemy na podstawie typowych dolegliwości, badania neurologicznego. Rodzaj i nasilenie uszkodzenia nerwów możemy uściślić wykonując badanie szybkości przewodzenia w nerwach obwodowych. Nie zawsze udaje się ustalić jaki jest powód uszkodzenia nerwów.

Leczenie

Leczenie zależy głównie od przyczyny. Rozpoznanie polineuropatii cukrzycowej wymaga rygorystycznego leczenia przeciwcukrzycowego, dodatkowo stosujemy leki łagodzące drętwienia i dolegliwości bólowe. Dla polineuropatii toksycznych najważniejsze jest usunięcia czynnika uszkadzającego np. zaprzestanie picia alkoholu. Polineuropatie zapalne o podłożu autoimmunologicznym czyli wynikające z nieprawidłowego funkcjonowania układu immunologicznego leczymy sterydami, lekami immunosupresyjnymi, immunoglobulinami. Polineuropatię w przebiegu boreliozy leczymy antybiotykiem. Chorego kierujemy również na fizykoterapię i rehabilitacje ruchową w celu usprawniania osłabionych mięśni. Efekty leczenia i rokowanie zależą od czynnika sprawczego. W części przypadków uzyskujemy poprawę, w części stabilizację objawów, czasami udaje się jedynie spowolnić postęp choroby.